Yapay Zeka: Zaman Kazandıracağına Yeni Bir Tükenmişlik Türü Yarattı

Giriş

Yapay zeka (YZ) teknolojileri, iş dünyasında devrim yaratma vaadiyle ortaya çıkmıştı. Ancak, son araştırmalar bu araçların iş yükünü azaltmak yerine artırdığına işaret ediyor. UC-Berkeley ve Yale üniversitelerinin gerçekleştirdiği bir çalışma, YZ'nin çalışanlar üzerindeki etkilerini derinlemesine inceliyor. Bu yazıda, YZ'nin iş hayatındaki rolü ve yarattığı yeni tükenmişlik türü üzerine detaylı bir bakış sunacağız.

Araştırmanın Bulguları

Harvard Business Review'da yayımlanan bir çalışma, YZ araçlarının iş yükünü artırdığını ve çalışanların tükenmişlik yaşadığını ortaya koydu. Araştırma, 200 kişilik bir teknoloji şirketinde sekiz ay süren gözlemlerle gerçekleştirildi. Çalışanlar, YZ araçlarını gönüllü olarak kullanmaya başladıklarında, iş yüklerinde belirgin bir artış gözlemlendi.

Görevlerin Genişlemesi

Araştırma, YZ'nin çalışanların görev tanımlarını nasıl belirsizleştirdiğini gösteriyor. Örneğin, ürün yöneticileri kod yazmaya, araştırmacılar mühendislik işlerine yönelmeye başladı. YZ, bu tür görevlerin yapılmasını kolaylaştırırken, çalışanların üzerindeki yükü artırdı. Bir mühendis, "YZ ile daha üretken olabileceğinizi düşündünüz ama sonuçta daha az çalışmıyorsunuz; aynı miktarda ya da daha fazla çalışıyorsunuz" şeklinde ifade etti.

Belirsiz Sınırlar

YZ'nin sağladığı kolaylık, çalışanların işlerini her an yapabilmelerine olanak tanıdı. Çalışanlar, masalarından kalkmadan önce "hızlı son görevler" göndererek YZ'ye işlerini devretmeye başladılar. Bu durum, iş saatleri dışında bile YZ kullanımlarının artmasına neden oldu ve doğal molaların azalmasına yol açtı.

Çoklu Görev Yönetimi

Çalışanlar, YZ'nin sunduğu olanaklarla aynı anda birden fazla iş akışını yönetmeye zorlandılar. YZ, görevlerin arka planda halledilebileceği izlenimini yarattı. Ancak bu durum, sürekli dikkat değişimi ve daha uzun görev listeleri ile sonuçlandı. Araştırmacılar, bu süreci "kendini pekiştiren bir döngü" olarak tanımlıyor.

YZ Çağında Çalışmak

Günümüzde birçok çalışan işten çıkarılmakta, kalanlar ise tükenmişlik sınırına gelmektedir. DHR Global tarafından yapılan bir anket, katılımcıların %83'ünün aşırı iş yükü ve uzun çalışma saatlerinden dolayı tükenmişlik yaşadığını göstermektedir.

2024 yılında Upwork Araştırma Enstitüsü, YZ kullanan çalışanların %77'sinin bu araçların üretkenliklerini azalttığını ve iş yüklerini artırdığını bildirdi.

Çözüm Önerileri

Berkeley araştırmacıları, şirketlerin YZ kullanımı için belirli normlar geliştirmesi gerektiğini vurguluyor. Yapılması gerekenler arasında, önemli kararlar öncesinde yapılandırılmış molalar vermek, işleri sıralamak ve insan bağlantılarına zaman ayırmak yer alıyor. Araştırmacılar, "YZ destekli çalışmanın doğal eğilimi, yoğunlaşma ve tüketime yol açmakta, bu da karar kalitesi ve uzun vadeli sürdürülebilirlik üzerinde olumsuz etkiler yaratmaktadır" şeklinde uyarıyor.

Sonuç

Yapay zeka, iş hayatında birçok kolaylık sağlasa da, beraberinde getirdiği yükler ve tükenmişlik riski göz ardı edilmemelidir. Çalışanların sağlığını ve verimliliğini korumak için YZ kullanımında dikkatli ve dengeli bir yaklaşım benimsemek önemlidir. Unutulmamalıdır ki, YZ araçları iş yükünü azaltmak yerine artırabilir; bu nedenle, bu süreçte dikkatli olmak ve uygun önlemleri almak gereklidir.